Το παιδί που μεγάλωσε στο Λονδίνο κι εξελίχθηκε σε έναν από τους πιο στυγνούς εκτελεστές του Χαλιφάτου. Αποκεφάλισε δεκάδες ανθρώπους και έγινε το «πρόσωπο» της φρίκης του ISIS
Στο μαθητικό
του λεύκωμα έγραφε ότι το όνειρο του ήταν να γίνει ποδοσφαιριστής της Μάντσεστερ
Γιουνάιτεντ, την οποία υποστήριξε φανατικά. «Ένα ήσυχο παιδί. Περισσότερο
ακολουθούσε τους άλλους, παρά ηγούταν. Δεν ήθελε να τραβά την προσοχή. Θυμάμαι
ότι πολύ συχνά έβαζε το χέρι στο στόμα του γιατί τον κορόιδευαν για τα
χαλασμένα δόντια του και την αναπνοή του. Ζωντάνευε όταν βρισκόταν μπροστά σε
έναν υπολογιστή. Τον ενθουσίαζε» θυμάται μια από τις δασκάλες του. Ο Μοχάμεντ
Εμουάζι ήταν ένα ακόμα παιδί μεταναστών που προσπαθούσε να ενταχθεί στο
πολυπολιτισμικό Λονδίνο. Μέσα σε λίγα χρόνια όμως θα μεταλλασσόταν σε ψυχρό
δολοφόνο και το «πρόσωπο» του ISIS.
Η παιδική ηλικία
Ο Εμουάζι
γεννήθηκε στις 17 Αυγούστου 1988 στο Κουβέιτ από οικογένεια Βεδουίνων. Το 1994,
όταν ήταν έξι ετών, μετακόμισαν στο Λονδίνο. Πήγε κανονικά στο σχολείο και το 2006 φοίτησε
στο Πανεπιστήμιο του Γουέστμινστερ απ’ όπου και πήρε, τρία χρόνια μετά, πτυχίο
δικτύων πληροφορικής και διοίκησης επιχειρήσεων. «Ήταν ένας κλασικός έφηβος. Του
άρεσε το κλάμπινγκ, το αλκοόλ και κάπνιζε μαριχουάνα» θυμάται ένας φίλος του.
Άρχισε να
κάνει παρέα μα μέλη συμμοριών που δρούσαν στη γειτονιά του και να επηρεάζεται
από τον τρόπο ζωής τους. Σε μια περίπτωση κατηγορήθηκε για κλοπή ποδηλάτων αλλά
τελικά αθωώθηκε.
«Σε αυτή την
ηλικία παιδιά σαν τον Μοχάμεντ, που νιώθουν ότι δεν μπορούν να ενταχθούν, είναι
πρόσφορο έδαφος για τους στρατολογητές. Τους δίνουν έναν σκοπό, τους κάνουν να
νιώθουν ότι θα είναι μέλος μια μεγάλης οικογένειας και παρουσιάζουν το Ισλάμ
σαν το μέσο για να γίνουν κάτι σημαντικό και ισχυρό» αναφέρει ο Τζέσι Μόρτον,
καταδικασμένος ως στρατολογητής της Αλ Κάιντα.
Το ταξίδι
στην Τανζανία και η πρόταση από την ΜΙ6
Την τριετία
φοίτησης του στο Πανεπιστήμιο (2006-09) ο Εμουάζι ριζοστικοποήθηκε επηρεαζόμενος
από έναν τρία χρόνια μεγαλύτερο συμμαθητή του που είχε ενταχθεί στη Αλ Κάιντα
και μάλιστα είχε συμμετάσχει σε αποστολή στην Κένυα. Αυτός του γνώρισε στον
Εμουάζι ένα άλλο μέλος της οργάνωσης ο οποίος είχε διασυνδέσεις στην
τρομοκρατική οργάνωση.
Οι
βρετανικές μυστικές επιχειρήσεις έβαλαν τον Εμουάζι και την παρέα του, στη
λίστα τους.
Μετά την αποφοίτηση
του, το 2009, ταξίδεψε στην Τανζανία υποστηρίζοντας ότι πηγαίνει για σαφάρι. Στόχος
του ήταν να έρθουν σε επαφή με μέλη της τρομοκρατικής οργάνωσης Αλ Σαμπάμπ που δρούσε
στη Σομαλία.
Οι Βρετανοί
είχαν ενημερώσει τους Τανζανούς οι οποίοι συνέλαβαν τον Εμουάζι και τους συντρόφους
του. Τους συνέλαβαν, τους χτύπησαν και τους έστειλαν πίσω στην Αγγλία (μέσω
Άμστερνταμ) όπου τον Εμουάζι περίμεναν πράκτορες της ΜΙ6. Του εξηγούν ότι
γνωρίζουν τα πάντα για αυτόν, του αποκαλύπτουν ότι επισκέφθηκαν ακόμα και την
οικογένεια της μνηστής του και του προτείνουν να γίνει πληροφοριοδότης τους.
Εκείνος αρνήθηκε ότι έχει επαφές με τρομοκράτες. Χωρίς στοιχεία τον άφησαν
ελεύθερο.
Το γεγονός
ότι δεν «έσπασε», ούτε συνεργάστηκε έδωσε στον Εμουάζι αίγλη, εντός των κύκλων
του φονταμελισμού. Η ΜΙ6 λαμβάνει πλέον πληροφορίες ότι ο νεαρός έχει γίνει πιο
φανατικός και πιο επικίνδυνος.
Η ζωή στο Κουβέιτ
Με τη
σύμφωνη γνώμη της οικογένειας του ο Εμουάζι μετακομίζει στο Κουβέιτ και πιάνει
δουλειά σε μια εταιρία με υπολογιστές εκεί. Ήλπιζαν ότι έτσι θα κόψει τις επαφές
του με ακραία στοιχεία. «Ήταν ένας πραγματικά εξαιρετικός υπάλληλος. Ίσως ο
καλύτερος που είχαμε» θα πει ο εργοδότης του στο Κουβέιτ.
Ο Εμουαζί
γνωρίζει μια κοπέλα που σκοπεύει να παντρευτεί και φαίνεται να έχει
προσαρμοστεί πλήρως στη νέα του ζωή. Τη δεύτερη φορά που επισκέπτεται την
οικογένεια του στην Αγγλία, το Κουβέιτ δεν του επιτρέπει να γυρίσει. Μαθαίνει επίσης
ότι οι μυστικές υπηρεσίας της μικρής χώρας του Κόλπου επισκέφθηκαν τη (νέα)
μνηστή του και τις είπαν ότι ο άντρας που σκόπευε να παντρευτεί έχει
διασυνδέσεις με την τρομοκρατία. Ακυρώνεται και αυτός ο γάμος.
«Ο Τζον ήταν ο τιμωρός, ο πιο βίαιος από την ομάδα»
Με τη ζωή
που έχτισε στο Κουβέιτ να έχει καταρρεύσει πλήρως, ο Εμουάζι αφοσιώνεται στον
τζιχαντισμό. Το 2012 καταφέρνει να ξεφύγει από την επιτήρηση των αρχών και
φεύγει οδικώς από την Αγγλία. Ταξιδεύει μέχρι τη Συρία και εντάσσεται στην
ομάδα του Τσετσένου Αμπού Ομάρ Αλ Σισάνι. Αποκτά την εύνοια του πολέμαρχου
καθώς είναι ένας στρατιώτης που ακολουθεί πάντα τις εντολές ακόμα και όταν
πρόκειται για φρικαλεότητες.
Ο Σισάνι
ανακοινώνει ότι η ομάδα του θα ενταχθεί στο ISIS και ο Εμουάζι τον ακολουθεί. Μαζί με
ακόμα τρεις Βρετανούς πολίτες, υπό την εποπτεία του Αμρ Αλ Άμπσι επονομαζόμενου εμίρη του Χαλεπίου, συστήνουν μια ομάδα απαγωγών με στόχους τόσο τους Σύριους όσο και τους Δυτικούς που βρίσκονταν στην χώρα.
Ο Γάλλος δημοσιογράφος
Νικολά Ενίν ήταν ένας από αυτούς που απήγαγε η ομάδα του Εμουάζι. «Δεν βλέπαμε
τα πρόσωπα τους αλλά ακούγαμε τη φωνή τους. Τους είχαμε βγάλει ονόματα κι έτσι
προέκυψαν οι Beatles, λόγω της αγγλικής προφοράς τους. Ήταν φανερό ότι τα τρία
αυτά άτομα ήταν Βρετανοί και φαινόταν να γνωρίζονται πολλά χρόνια. Ήταν όλοι τους
πολύ κοντά όμως ο Τζον ήταν το αφεντικό. Αυτός έδινε τις εντολές. Ο Τζον ήταν ο
τιμωρός, ο πιο βίαιος από την ομάδα. Δεν θα ξεχάσω ποτέ τα χοντρά χέρια του»
θυμάται.
Στις 5 Ιουλίου 2014 ο Αλ Μπαγκντάντι
ανακοινώνει την ίδρυση του χαλιφάτου. «Πλέον μας έλεγαν ότι είμαστε αιχμάλωτοι ενός
κράτους και υπάρχουν κανόνες. Ο Τζον έδινε τις οδηγίες στα βίντεο που
αποδείκνυαν ότι είμαστε ζωντανοί. Καθόταν δίπλα στην κάμερα και παρακολουθούσε»
λέει ο Ενίν.
Το ISIS ζητούσε δεκάδες εκατομμύρια για να απελευθερώσει
τους ομήρους όμως κυβερνήσεις όπως των ΗΠΑ και της Βρετανίας είχαν αποφασίσει
να μην συνεργαστούν.
«Μια μέρα μπήκε
στο κελί ο Τζον και είπε να βγούμε στην άκρη οι τέσσερις Γάλλοι. Είπαμε ένα γεια
στους υπόλοιπους, δεν προλάβαμε να αγκαλιαστούμε. Εμείς φύγαμε αλλά αφήσαμε 15
φίλους πίσω μας» τονίζει ο Γάλλος δημοσιογράφος.
Οι
εκτελέσεις
Στις 14 Αυγούστου
2014 ανεβαίνει στο διαδίκτυο ένα βίντεο με τίτλο «Ένα μήνυμα στην Αμερική». Το βίντεο
ξεκινά με τον Μπαράκ Ομπάμα να ανακοινώνει τα πρώτα αεροπορικά χτυπήματα στο ISIS. Το πλάνο αλλάζει
Ο Αμερικανός
δημοσιογράφος Τζέιμς Φόλεϊ, φορώντας πορτοκαλί φόρμα, είναι γονατισμένος. Δίπλα
του μια μορφή με μαύρα ρούχα και κουκούλα. Ο Φόλεϊ διαβάζει ένα μακροσκελές
μήνυμα και στη συνέχεια ο τζιχαντστής καταδικάζει τις αεροπορικές επιθέσεις και
απειλεί ότι η επιθετικότητα της Αμερικής θα «οδηγήσει στην αιματοχυσία των
δικών της ανθρώπων. Ακολουθεί η φρίκη και ο Τζιχάντι Τζον (όπως τον αποκάλεσε ο
Δυτικός Τύπος) γίνεται το πρόσωπο του ISIS. Ο τζιχαντιστής με την κουκούλα, το
στρατιωτικό μαχαίρι και την αγγλική προφορά είναι όσα αντιπροσωπεύει το ISIS. Το χαλιφάτο στέλνει το μήνυμα: Είμαστε
αδίστακτοι, θέλουμε να προκαλέσουμε τρόμο στη Δύση και οι εκτελεστές μας μπορούν
είναι παιδιά που έχουν μεγαλώσει στον δικό σας κόσμο.
Περίπου 20
μέρες, στις 2 Σεπτεμβρίου 2014, δημοσιεύεται νέο βίντεο Αυτή τη φορά ο Τζιχάντι
Τζον αποκεφαλίζει τον Αμερικάνο δημοσιογράφο Στίβεν Σότλοφ. Στις 13 Σεπτεμβρίου
2014, με βίντεο μήνυμα προς τον Βρετανό πρωθυπουργό, ο χασάπης του ISIS αποκεφαλίζει τον Ντέιβιντ Χέινς που
εργαζόταν στον τομέα της ανθρωπιστικης βοήθειας στην περιοχή της Συρίας.
Στις 3 Οκτωβρίου
2014 δημοσιεύεται το βίντεο της εκτέλεσης του Βρετανού εθελοντή Άλ Χένινινγκ
και στις 16 Νοεμβρίου ο Τζιχάντι Τζον ποζάρει με το κεφάλι του Αμερικανού
εθελοντή Πίτερ Κάσινγκ. Στο ίδιο βίντεο ο Τζιχάντι Τζον συντονίζει τον μαζικό
αποκεφαλισμό 22 στρατιωτών της συριακής αεροπορίας.
Στις 24 Ιανουαρίου
εκτελεί τον Ιάπωνα, Χαρούνα Γιουκάβα ιδιοκτήτη ιδιωτικής στρατιωτικής εταιρίας.
Μια εβδομάδα μετά αποκεφαλίζει και τον Ιάπωνα δημοσιογράφο, Κέντζι Γκότο που
είχε ταξιδέψει στη Συρία ελπίζοντας ότι μπορεί να διαπραγματευτεί με το ISIS και να σώσει τον φίλο του (Γιουκάβα).
Η κουκούλα βγαίνει
Πλέον οι ισχυρότερες
υπηρεσίες πληροφοριών αναζητούσαν την ταυτότητα του Τζιχάντι Τζον. Ήταν φανερό ότι
η προφορά του ήταν από το Λονδίνο ή κάπου στη Νότια Αγγλία. Μια ομάδα αναλυτών
ανέλαβε να βρει στοιχεία από τα βίντεο.
«Από το
πρώτο βίντεο ήξερα ότι είναι ο Τζον. Αναγνώρισα τη φωνή του, αναγνώρισα το στιλ
του» λέει ο Νικολά Ενίν
Στις 14
Σεπτεμβρίου 2014 ο Βρετανός πρωθυπουργός Ντέιβιντ Κάμερον επιβεβαιώνει ότι γνωρίζουν
πλέον την ταυτότητα του εκτελεστή. Λίγες μέρες μετά ακολουθεί ανακοίνωση και
από το FBI χωρίς
να αναφερθεί κάποιο όνομα.
Η μάσκα βγαίνει
στις 26 Φεβρουαρίου 2015 όταν η Washington Post δημοσιεύει ρεπορτάζ στο οποίο κατονομάζει
τον Τζιχάντι Τζον ως Μοχάμεντ Εμουάζι και παρουσιάζει στοιχεία για τη ζωή του.
Το τέλος
Οι
συμμαχικές δυνάμεις εντοπίζουν την οικογένεια του Εμουάζι και παρακολουθούν τις
κινήσεις τους στη Ράκα και τις γύρω περιοχές. Ο Τζιχάντι Τζον τους επισκέπτεται
τακτικά.
Στις 12
Νοεμβρίου 2015 ένα αμερικανικό κι ένα βρετανικό drone πετούν πάνω από την «πρωτεύουσα» του
χαλιφάτου. Χτυπούν ενώ ο Εμουάζι βγαίνει από ένα όχημα, μαζί με άλλα μέλη του ISIS. Ο στρατός των ΗΠΑ ανακοινώνει ότι
το χτύπημα ήταν αλάνθαστο και καθαρό. Αξιωματικός τονίζει ότι ο Τζιχάντι Τζον
εξαϋλώθηκε. Ο Μοχάμεντ Εμουάζι ήταν 27 ετών.
Στις 14 Δεκεμβρίου
ο Μπαράκ Ομπάμα επιβεβαίωσε το τέλος του εκτελεστή. Το ISIS θα ανακοινώσει στις 19 Ιανουαρίου
2016 ότι πράγματι ο Τζιχάντι Τζον είναι νεκρός. Το Dadiq, περιοδικό του χαλιφάτου, θα
παρουσιάζει ένα αφιέρωμα στον εκτελεστή. Θα δημοσιεύσει φωτογραφία του χωρίς
την κουκούλα και να τον αναφέρει σαν Αμπού Μουχαρίμπ αλ Μουχαζίρ (πατέρας
πολεμιστής και μετανάστης)
Τον Σεπτέμβριο
του 2017 θα δημοσιευθεί ένα βίντεο που δείχνει τον Εμουάζι, χωρίς μάσκα, να
συζητά και να χαλαρώνει μαζί με άλλα μέλη του ISIS. Το βίντεο τραβήχτηκε την περίοδο των
εκτελέσεων.