Η απίστευτη ιστορία του Ισπανού κατάσκοπου-τυχοδιώκτη Φρανσίσκο Παεσά. Παγίδευσε την ΕΤΑ, έκλεψε τον κλέφτη και όταν χρειάστηκε… πέθανε
«Όταν καπνίζω δεν λέω ποτέ ψέματα αλλά έχω κάνει πράγματα για το οποία δεν μπορώ να μιλήσω και υπάρχουν ονόματα τα οποία δεν μπορώ να αναφέρω» θα πει σε μια από τις δύο συνυντεύξεις που έδωσε στη ζωή του. Ο Φρανσίσκο Παεσά - ή Πάκο, η Φρανσίσκο Σάντσες, ή Φρανσίσκο Πάνδο – ενσαρκώνει ίσως το πιο ολοκληρωμένο μοντέλο του διεθνούς τυχοδιώκτη. Επιχειρηματίας, πράκτορας, playboy, απατεώνας.
Το παιδί από τη Μαδρίτη,
που παράτησε τη γεωπονική την πρώτη χρονιά για να ασχοληθεί με τις…
επιχειρήσεις, ταξίδεψε σε ολόκληρο τον κόσμο. Συνομίλησε με δικτάτορες, βασιλιάδες
και πρωθυπουργούς, παρείσφρησε σε τρομοκρατικές οργανώσεις και τελικά «πέθανε» για
απολαύσει τους… κόπους των δραστηριοτήτων του.
«Σκεφτόμουν
μόνο πώς θα ξεφύγω από τον πατέρα μου»
Ο Φρανσίσκο Παεσά
γεννήθηκε το 1936 στην ισπανική πρωτεύουσα. «Δεν έζησα μια ευτυχισμένη παιδική
ζωή. Όσες ευτυχισμένες αναμνήσεις έχω από εκείνη την περίοδο είναι δημιούργημα της
φαντασίας μου. Αυτό που με απασχολούσε είναι να τρέξω γρήγορα μακριά από τον πατέρα
μου για να μην με χτυπήσει. Δεν σκεφτόμουν κάτι άλλο. Γι’ αυτό στα 17 μου ήμουν
πρωταθλητής νέων Ευρώπης στα 100 και 200 μέτρα. Είχα εκπληκτική εκκίνηση»
τονίζει.
Η παραμονή του στη
γεωπονική σχολή κράτησε μόλις έναν χρόνο και στη συνέχεια εργάστηκε για μια
εταιρία παγωτών. Το 1961, σε ηλικία 25 ετών, παντρεύτηκε τη Γαλλίδα Φρανσουά
Ντιμπουά. Απέκτησαν μια κόρη που είναι και το μοναδικό του παιδί.
Από τραπεζίτης στην Αφρική, playboy στην Ελβετία
Το 1968 ταξίδεψε
στην Αφρική και συγκεκριμένα στην προσφάτως ανεξαρτητοποιημένη Ισημερινή
Γουινέα. Συνεργάστηκε με τον δικτάτορα της χώρας Φρανσίσκο Μασίας κι έκλεισε πολλές
συμφωνίες σαν εκπρόσωπος του. Επιχείρησε να ιδρύσει κεντρική τράπεζα στη χώρα
αλλά η όλη υπόθεση αποδείχθηκε απάτη. Ο Παεσά διέφυγε στη Γενεύη όπου πλάσαρε
τον εαυτό του σαν playboy. Η επιχειρηματίας Ντανιέλ Τουλί ήταν το πρώτο «θύμα» του.
Την κατέστρεψε οικονομικά και στη συνέχεια ανακοίνωσε τον ανακοίνωσε τον αρραβώνα
του με τη Ντεβί Σουράρνο, χήρα του προέδρου της Ινδονησία.
Στην Ελβετία
απέκτησε διασυνδέσεις στον τραπεζικό και πολιτικό κόσμο αλλά και επαφές με
μυστικές υπηρεσίες. Συνεργάστηκε με τον διαβόητο Γάλλο έμπορο όπλων, Ζορζ Σταρκμάν
και άρχισε να δουλειές για τη γαλλική μυστική υπηρεσία.
Το 1972 ίδρυσε τη
δική του (παράνομη) τράπεζα στην Ελβετία. Συνελήφθη λίγα χρόνια μετά για απάτη
και υπεξαίρεση χρημάτων. Η Ντεβί Σουκάρνο πλήρωσε την εγγύηση και
αποφυλακίστηκε.
Παγιδεύοντας
την ΕΤΑ
Από τις αρχές του
1980 άρχισε να συνεργάζεται με τις ισπανικές μυστικές υπηρεσίες. Ο ίδιος υποστηρίζει
ότι δούλεψε μόνο πάνω σε επιχειρήσεις που αφορούσαν την βασκική τρομοκρατική
οργάνωση ΕΤΑ. Ήταν ο άνθρωπος πίσω από τη θρυλική στην Ισπανία επιχείρηση «Sokoa». Ο Παεσά, προσποιούμενος τον πωλητή
όπλων, πούλησε δύο αντιαεροπορικούς πυραύλους στην ΕΤΑ. Αυτό που δεν γνώριζαν
οι τρομοκράτες είναι ότι στους πυραύλους είχαν τοποθετηθεί συσκευές εντοπισμού.
Με αυτό τον τρόπο οι αρχές εντόπισαν ένα κεντρικό κρησφύγετο των Βάσκων με
μεγάλο απόθεμα όπλων και έγγραφα. Ήταν το πρώτο μεγάλο χτύπημα κατά της ΕΤΑ η
οποία, μέχρι τότε, είχε καταφέρει να καλύψει κάθε ίχνος της.
O Παεσά κατηγορήθηκε,
το 1998, ότι συνεργάζεται με την παραστρατιωτική οργάνωση GAL. Την είχαν ιδρύσει αξιωματικοί της ισπανικής
κυβέρνησης που θεωρούσαν ότι η ΕΤΑ πρέπει να αντιμετωπιστεί με… βρώμικο πόλεμο.
«Δεν ήμουν τόσο τρελός να έχω σχέσεις με την GAL. Ουσιαστικά ήταν μια οργάνωση δύο ανεξέλεγκτων
αστυνομικών. Τον έναν τον συνάντησα ένα βράδυ σε πορνείο στο Μπιλμπάο. Άνοιξε
το μπουφάν του, μου έδειξε το όπλο του και μου είπε: «Εγώ είμαι η GAL!». Ήπια το ουίσκι μου κι έφυγα μέσα σε
λίγα λεπτά» υποστηρίζει.
Η υπόθεση Ρολδάν
Ο Παεσά συνεχίζει να
κινείται στο σκοτεινό κόσμο της κατασκοπίας και μετά την επιχείρηση «Sokoa» το όνομα του αποκτά μυθικές
διαστάσεις. Θεωρείται ο άνθρωπος που μπορεί να καταφέρει τα πάντα. Για αυτό το
1994 του ζητούν να φυγαδεύσει και να εξαφανίσει τον γενικό διευθυντή της αστυνομίας,
Λουίς Ρολδάν ο οποίος είχε λάβει τεράστια ποσά σε προμήθειες. «Με πήρε κάποιος
που ήταν ψηλά στην κυβέρνηση. Μου είπε ότι ο Πελοπίντσο, έτσι έλεγαν τον
Ρολδάν, έκανε κάτι χαζό και ήθελαν να τον βοηθήσω. Αυτό κι έκανα» υποστηρίζει ο
Παεσά.
Βοήθησε τον αξιωματούχο,
και την εντυπωσιακή σύζυγο του Μπλάνκα (φωτό), να διαφύγουν από την χώρα και τους βρήκε
καταφύγιο. Όλα αυτά φυσικά με το αζημίωτο. Περίπου έναν χρόνο μετά, τον
Φεβρουάριο του 1995 ήταν αυτός που διαπραγματεύτηκε την επιστροφή και την
παράδοση του Ρολδάν στις ισπανικές αρχές. Από αυτή την υπόθεση πήρε ένα
τεράστιο ποσό (ένα εκατομμύριο αγγλικές λίρες) από την κυβέρνηση ενώ παράλληλα
τα χρήματα του Ρολδάν (από τις μίζες) εξαφανίστηκαν. Οι ισπανικές αρχές μιλούν
για ένα ποσό που ξεπερνά τα 15εκατ. ευρώ και εικάζουν ότι έμεινε στα χέρια του
Παεσά. «Τα χρήματα είχαν μοιραστεί σε τρεις λογαριασμούς σε έμπιστες τράπεζες.
Σταδιακά επέστρεψαν στην Ισπανία και τα πήρε η σύζυγος του Ρολδάν η Μπλάνκα»
αυτή είναι η αλήθεια, υποστηρίζει ο Φρανσίσκο Παεσά.
Ένας βολικός…
θάνατος
Το 1998 η ισπανική
δικαιοσύνη ξεκίνησε έρευνα για την εμπλοκή του στην υπόθεση Ρολδάν. Εκείνη τη
χρονιά ο Παεσά… πέθανε. Στην El Pais δημοσιεύθηκε μια νεκρολογία που έλεγε
ότι ο Φρανσίσκο Παεσά πέθανε στην Ταϊλάνδη από καρδιακή ανακοπή και αποτεφρώθηκε.
Πραγματοποιήθηκε μάλιστα και εξόδιος τελετή σε γρηγοριανό μοναστήρι.
Για τον αιφνίδιο… θάνατο
του ο Παεσά αφηγείται μια ιστορία που θυμίζει περισσότερο κινηματογραφική
ταινία:
«Ήταν μια σύμπτωση
όλο αυτό. Ήμουν πράγματι στην Ταϊλάνδη σε μια αντιτρομοκρατική επιχείρηση για
λογαριασμό της Αργεντινής. Ήμουν μέλος ομάδας παρακολούθησης ισλαμιστών στα
σύνορα με την Καμπότζη. Έπεσαν φιλικά πυρά, λάθος των Αμερικάνων. Τραυματίστηκα
από μια έκρηξη. Μια γυναίκα με προστάτευσε αλλιώς θα είχα σκοτωθεί. Με έβαλαν
σε ένα ασθενοφόρο και με μετέφεραν σε πλοίο. Έτσι εξαφανίστηκα. Δεν ήξερα σε πιο
πλοίο ήμουν. Για περίπου έξι μήνες είχα πέσει σε κώμα».
Όπως και να
συνέβησαν τα πράγματα ο «θάνατος» βόλεψε τον Παεσά. Με το όνομα Φρανσίσκο Σάντσες
και με διαβατήριο Αργεντινής συνέχισε τη ζωή του και τη δράση του. «Δεν είναι
ότι με βόλευε που με θεωρούσαν νεκρό. Απλά δεν με ένοιαζε. Είμαι νεκρός, και
λοιπόν;» θα υποστηρίζει.
Η επιστροφή και οι συνεντεύξεις
Μέσα στα επόμενα
χρόνια θα δραστηριοποιούταν στην Αφρική, θα «εξαφάνιζε» 20εκατ. ευρώ του Ρώσου
μεγιστάνα Αλεξάντερ Λεμπέντεφ με το πρόσχημα ότι θα ανοίξει τράπεζα στο
Μπαχρέιν. Το 2004 αποκαλύφθηκε ότι ο Παεσά είναι ολοζώντανος. Έναν χρόνο μετά
το περιοδικό Interviú τον εντόπισε στο Παρίσι και ο Παεσά έδωσε την πρώτη του
συνέντευξη. Μέσα στα επόμενα χρόνια θα τον συνδέσουν με επιχειρήσεις στην
Μπανγκόκ και τη Σιέρα Λεόνε.
Το 2016 μίλησε στο
περιοδικό Vanity Fair. Αν
και πλέον ήταν 80 ετών υποστήριξε ότι δραστηριοποιείται ακόμα. «Είμαι σε 15-20 επιχειρήσεις»
θα υποστηρίξει. Τον Μάιο του 2023 ο Φρανσίσκο Παεσά θα φύγει από τη ζωή, αυτή
τη φορά πραγματικά. Ήταν 87 ετών.
Σε εκείνη την
τελευταία του συνέντευξη ο δημοσιογράφος τον ρωτάει «ποιος ήταν ο μεγάλος
έρωτας της ζωής του». Χωρίς να το σκεφτεί στιγμή ο Παεσά απαντά: Εγώ!