Πώς το θρυλικό «Rock the Casbah» των Clash συνδέεται με το Ιράν


Η απαγόρευση που ενέπνευσε τον Τζο Στράμερ. Το βίντεο που ήθελε να σπάσει τα στερεότυπα και η είδηση που έκανε τον τραγουδιστή των Clash να ξεσπάσει σε κλάματα

Τον Μάιο του 1982 κυκλοφορεί ο δίσκος των Clash, «Combat Rock». Πρόκειται για το πέμπτο άλμπουμ της μπάντας το οποίο εμπεριέχει ένα από τα τραγούδια που θα έκαναν τους Clash «αθάνατους». Είναι το θρυλικό πλέον «Rock the Casbah» το οποίο συνδέεται με την ιρανική επανάσταση του 1979.

Μετά την επιστροφή του Ρουχολάχ Χομεϊνί στη χώρα και την εγκαθίδρυση θεοκρατικού καθεστώτος επιβλήθηκε απαγόρευση της Δυτικής μουσικής. Μάλιστα η συγκεκριμένη απαγόρευση ισχύει ακόμα και σήμερα στο Ιράν.

Η δημιουργία

Ο frontman των Clash, Τζο Στράμερ είχε ήδη στο μυαλό του τον στίχο «rock the Casbah» (κάσμπα λέγεται στη βόρεια Αφρική το φρούριο ή το οχυρωμένο κομμάτι μιας πόλης). Η φράση προέκυψε από μια συνάντηση του με τον βιολιστή Τάιμον Ντογκ. Ο Στράμερ ενθουσιάστηκε όταν τον άκουσε να παίζει μουσική της Ανατολής και του φώναξε: Rock the Casbah. Έτσι γεννήθηκε ο θρυλικός πλέον στίχος.  

Ο Στράμερ είχε κρατήσει και το «you'll have to let that raga drop» γιατί ο μάνατζερ της μπάντας Μπέρνι Ρόουντς παραπονιόταν για το γεγονός ότι τα τραγούδια των Clash είχαν μεγάλα ορχηστρικά διαστήματα. «Πρέπει όλα να είναι τόσο μεγάλα όσο αυτό τα ράγκα (ινδικό μουσικό στιλ;» είχε αναρωτηθεί ο Ρόουντς και ο Στράμερ κράτησε την ατάκα.

Ο ντράμερ Τόπερ Χίντον έγραψε τη μουσική του κομματιού και το παρουσίασε με δικούς του στίχους. Αναφερόταν στο πόσο του λείπει η σύντροφος του. Ο Στράμερ διάβασε τους στίχους και σε ειρωνικό τόνο είπε: Πόσο εκπληκτικά ενδιαφέρον. Στη συνέχεια έσκισε το χαρτί, το τσαλάκωσε και το πέταξε. Έγινε έτσι σαφές ότι οι στίχοι του Χίντον δεν θα χρησιμοποιηθούν.

Χρησιμοποιώντας τις ατάκες που είχε στο μυαλό του αλλά και αραβικές, εβραϊκές και τουρκικές λέξεις ο Στράμερ έγραψε το «Rock the Casbah» ως αντίδραση στην απαγόρευση της Δυτικής μουσικής στο Ιράν, μια απόφαση που τον είχε εξοργίσει.

Το βίντεο

Το βίντεοκλιπ γυρίστηκε στο Όστιν του Τέξας στις 8 και 9 Ιουνίου του 1982. Παρουσιάζει δύο χαρακτήρες να ταξιδεύουν στο Τέξας, έναν μουσουλμάνο κι έναν Εβραίο, που πηγαίνουν σε μια συναυλία των Clash. Τους βλέπουμε να τρώνε μπέργκερ και τον μουσουλμάνο να πίνει μπίρα. Ο Ντον Λετς, που σκηνοθέτησε το βίντεο, τόνισε ότι στόχος του ήταν οι εικόνες να δείχνουν ότι σπάζουν τα ταμπού.

Το πρόσωπο του κιθαρίστα Μικ Τζόουνς είναι καλυμμένο και αποκαλύπτεται μόλις 30 δευτερόλεπτα πριν ολοκληρωθεί το βίντεο. Ο Τζόουνς είχε πολύ κακή διάθεση κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων και οι υπόλοιποι αποφάσισαν να τον «τιμωρήσουν» με αυτόν τον τρόπο.

Στο βίντεοκλπ δεν συμμετέχει ο Τόπερ Χίντον, ο οποίος έγραψε τη μουσική για το κομμάτι. Είχε αποχωρήσει λόγω του εθισμού του στην ηρωίνη. Τη θέση του πήρε ο Τέρι Τσάιμς τον οποίο και βλέπουμε στο βίντεο.

Ο στίχος πάνω σε μια βόμβα

Το «Rock the Casbah» συνδέθηκε με τον αμερικάνικο στρατό και κυρίως την επιχείρηση «Καταιγίδα της Ερήμου» στο πόλεμο του Κόλπου του 1991. Ο Στράμερ ξέσπασε σε λυγμούς όταν έμαθε ότι οι Αμερικάνοι έγραψαν τη φράση «Rock the Casbah» σε βόμβα που έπληξε το Ιράκ.

Το κομμάτι έγινε πολύ δημοφιλές σε στρατιωτικούς, συντηρητικούς και ακροδεξιούς κύκλους καθώς το συνέδεσαν με βομβαρδισμούς και επιθέσεις σε μουσουλμανικές χώρες. Όπως χαρακτηριστικά έγραψε ένας πολιτικός αναλυτής «το ότι το Rock the Casbah εξελίχθηκε σε κάτι τέτοιο είναι ικανό να βγάλει τον Στράμερ από τον τάφο του».

Επίλογος

Πλησιάζοντας τον μισό αιώνα από την κυκλοφορία του το «Rock the Casbah» είναι ένα από τα κομμάτια που διασφαλίζει την «αθανασία» των Clash και το μήνυμα του παραμένει επίκαιρο.

Οι στίχοι του:

Now the king told the boogie men

You have to let that raga drop

The oil down the desert way

Has been shakin' to the top

The sheik he drove his Cadillac

He went a' cruisin' down the ville

The muezzin was a' standing

On the radiator grille

 

The shareef don't like it

Rock the Casbah

Rock the Casbah

The shareef don't like it

Rock the Casbah

Rock the Casbah

 

By order of the prophet

We ban that boogie sound

Degenerate the faithful

With that crazy Casbah sound

But the Bedouin they brought out

The electric camel drum

The local guitar picker

Got his guitar picking thumb

As soon as the shareef

Had cleared the square

They began to wail

 

The shareef don't like it

Rock the Casbah

Rock the Casbah

The shareef don't like it

Rock the Casbah

Rock the Casbah

 

Now over at the temple

Oh! They really pack 'em in

The in crowd say it's cool

To dig this chanting thing

But as the wind changed direction

And the temple band took five

The crowd caught a whiff

Of that crazy Casbah jive

 

The shareef don't like it

Rock the Casbah

Rock the Casbah

The shareef don't like it

Rock the Casbah

Rock the Casbah

 

The king called up his jet fighters

He said you better earn your pay

Drop your bombs between the minarets

Down the Casbah way

 

As soon as the shareef was

Chauffeured outta there

The jet pilots tuned to

The cockpit radio blare

 

As soon as the shareef was

Outta their hair

The jet pilots wailed

 

The shareef don't like it

Rock the Casbah

Rock the Casbah

The shareef don't like it

Rock the Casbah

Rock the Casbah

 

He thinks it's not kosher

Fundamentally he can't take it.

You know he really hates it.