Αυτό θα συμβεί όταν ο Ήλιος «σβήσει». Το James Webb μας δίνει μια εικόνα από το μέλλον!

Το διαστημικό τηλεσκόπιο μας έδωσε μια λεπτομερέστατη εικόνα από ένα αστέρι που έσβησε με τον ίδιο ακριβώς τρόπο που θα σβήσει και ο ήλιος μας!

Θα έρθει κάποτε η στιγμή που το αστέρι του πλανητικού μας συστήματος, ο Ήλιος, θα σβήσει. Αυτό βέβαια θα αργήσει… λίγο καθώς οι επιστήμονες δεν προβλέπουν ότι θα συμβεί νωρίτερα από 5 δισεκατομμύρια χρόνια μετά. Αν και δεν ξέρουμε πώς θα είναι η ζωή στη Γη τόσα χρόνια μετά, οι επιστήμονες μπορούν πλέον με σχετική βεβαιότητα να γνωρίζουν τι θα συμβεί όταν ο ήλιος σβήσει.

Την πιο λεπτομερή «προεπισκόπηση» για τα όσα θα συμβούν στον Ήλιο μας, έδωσε πρόσφατα το διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb. Το τηλεσκόπιο κατέγραψε μια πολύ κοντινή εικόνα από το Νεφέλωμα της Έλικας, η οποία είναι μια πελώρια φυσαλίδα που σχηματίστηκε κατά τον εκρηκτικό θάνατο ενός άστρου παρόμοιου με τον δικό μας Ήλιο.

Το Νεφέλωμα της Έλικας, είναι επίσης γνωστό και ως «Το Μάτι του Θεού» ή «Το Μάτι του Σάουρον» και είναι ένα από τα πιο κοντινά και πιο φωτεινά σε εμάς νεφελώματα. Βρίσκεται στην κατεύθυνση του αστερισμού του Υδροχόου, σε απόσταση 650 ετών φωτός, ενώ είναι γνωστό στους αστρονόμους εδώ και δύο αιώνες και έχει μελετηθεί λεπτομερώς. Ωστόσο, για πρώτη φορά χάρη στο James Webb μπορέσαμε να το δούμε τόσο καθαρά.

Το νεφέλωμα φαίνεται να αποτελείται από υλικό που εκτίναξε το άστρο στα τελευταία στάδια της ζωής του, λίγο πριν ο πυρήνας του καταρρεύσει και μετατραπεί τελικά σε λευκό νάνο, ένα πάρα πολύ πυκνό σώμα περίπου στο μέγεθος της Γης. Η νέα εικόνα εστιάζει στο εσωτερικό χείλος της δακτυλιοειδούς δομής, ενώ ο ίδιος ο λευκός νάνος βρίσκεται έξω από το οπτικό πεδίο του Webb.

Το υλικό που εκτινάχθηκε σχηματίζει μια σφαίρα γύρω από το πτώμα του άστρου, η οποία ονομάζεται πλανητικό νεφέλωμα, αν και δεν έχει καμία σχέση με τους πλανήτες. Όταν μιλάμε για «πλανητικό νεφέλωμα» δεν αναφερόμαστε πράγματι σε πλανήτες, αλλά σε ένα ένα νέφος αερίου (κυρίως υδρογόνου και ηλίου) και λεπτής κοσμικής σκόνης που εκτοξεύεται από ένα ετοιμοθάνατο αστέρι, σαν τον ήλιο, καθώς αποβάλλει τα εξωτερικά του στρώματα, σύμφωνα με τη NASA. Ο πυκνός και θερμός λευκός νάνος που βρίσκεται στο κέντρο του νέφους ιονίζει το περιβάλλον αέριο και το κάνει να λάμπει σε έντονα χρώματα. Αυτά τα φωτεινά, συχνά κυκλικά νεφελώματα έμοιαζαν με πλανήτες όταν τα παρατηρούσαν οι πρώτοι αστρονόμοι του 18ου αιώνα και έτσι απέκτησαν το όνομά τους.

Τα κομμάτια εκείνα που προηγουμένως αποτελούσαν τα εξωτερικά στρώματα του αστεριού τώρα επεκτείνονται στον διαστρικό χώρο γεμίζοντας τον γαλαξία με άνθρακα, οξυγόνο και άζωτο - τα ίδια στοιχεία που καθιστούν δυνατή τη ζωή στη Γη.

Χρησιμοποιώντας την Κάμερα Εγγύς Υπερύθρου, το JWST διαπέρασε το Νεφέλωμα Έλικα βαθύτερα από ποτέ. Σε αυτή την περιοχή, το υπέρθερμο αέριο που εκτινάσσεται από την περιοχή του λευκού νάνου συγκρούεται με σύννεφα κρύου αερίου, το οποίο είχε απελευθερωθεί σε προηγούμενα στάδια της κοσμικής έκρηξης. Γύρω από τον λευκό νάνο, χιλιάδες πορτοκαλί και χρυσοί, κομητικοί πυλώνες ρέουν προς τα πάνω ανάμεσα σε αστρικούς ανέμους υψηλής ταχύτητας. Εκατοντάδες χρυσά, πορτοκαλί και κίτρινα σύννεφα που μοιάζουν με κομήτη καλύπτουν τον έναστρο ουρανό.

Αριστερά, το Νεφέλωμα της Έλικας σε εικόνα του επίγειου τηλεσκοπίου VISTA. Δεξιά, η περιοχή που παρατήρησε το James Webb 

Ένα μερικό πορτοκαλί ημικύκλιο στο κάτω μέρος, όπου οι πυλώνες είναι πιο πυκνά συγκεντρωμένοι, είναι η περιφέρεια του κελύφους. Το μαύρο του διαστήματος αιωρείται από πάνω, μαζί με μερικά μπλε αστέρια στο φόντο.

Κοντά στο αστέρι, μια μπλε λάμψη παράγεται από την υπεριώδη ακτινοβολία λόγω του θερμού, ιονισμένου αερίου. Όσο απομακρυνόμαστε από το αστέρι, η θερμοκρασία πέφτει και το μοριακό υδρογόνο φαίνεται πλέον κίτρινο, ενώ όταν απομακρυνόμαστε κι άλλο παίρνει ένα βαθύ κόκκινο χρώμα.

Η εικόνα αυτή δείχνει ουσιαστικά τον κύκλο ζωής της ύλης καθώς στη διαστημική αυτή σκόνη ίσως κρύβονται οι σπόροι της επόμενης γενιάς αστεριών και πλανητών.

Όσο κι αν στις εικόνες από τόσα εκατομμύρια έτη φωτός μακριά το Νεφέλωμα της Έλικας μοιάζει όμορφο, στην πραγματικότητα είναι ένα κοσμικό κέντρο ανακύκλωσης και μια εικόνα για το τι θα συμβεί στον ήλιο όταν αυτός διασταλεί και μετατραπεί σε έναν κόκκινο γίγαντα. Στη συνέχεια, αφού αποβάλει τα εξωτερικά του στρώματα θα αφήσει πίσω του έναν παρόμοιο λευκό νάνο και ίσως τα όντα ενός άλλου πλανητικού συστήματος να θαυμάζουν από μακριά τους εντυπωσιακούς χρωματικούς σχηματισμούς του.

Δείτε επίσης: 

Τι θα συμβεί στη Γη όταν ο Ήλιος «σβήσει»;