Αν οι άνθρωποι γνωρίζουμε κάτι με απόλυτη βεβαιότητα είναι
ότι τα πάντα σε αυτή τη ζωή έχουν μια αρχή κι ένα τέλος. Αυτό όμως δεν ισχύει
μόνο για τα έμβια και άβια όντα του πλανήτη μας, αλλά ακόμα και για τον ίδιο
τον πλανήτη.
Είναι δεδομένο ότι θα έρθει η στιγμή που η γη θα καταστραφεί
και δεν υπάρχει πλέον – τουλάχιστον όχι όπως την ξέρουμε εμείς σήμερα. Πολύ πριν
από αυτό όμως θα έρθει η στιγμή που ο πλανήτης μας δεν θα είναι βιώσιμος από
κανένα ζωντανό ον.
Σύμφωνα με μια νέα μελέτη από το Πανεπιστήμιο του Κολοράντο Boulder και το Blue Marble Space στο Σιάτλ, η φυτική ζωή
στον πλανήτη μας θα τελειώσει σε περίπου 1,8 δισεκατομμύρια χρόνια καθώς ο
ήλιος θερμαίνεται σταθερά.
Η αυξανόμενη θερμότητα θα μετατρέψει σταδιακά τη Γη σε έναν πολύ
ζεστό τόπο, για να επιβιώσει η περισσότερη βλάστηση, ενώ η μείωση των επιπέδων
διοξειδίου του άνθρακα θα μπορούσε να στερήσει από τα φυτά το αέριο που
χρειάζονται για να φωτοσυνθέσουν.
Τα τελευταία που θα μπορούσαν να επιζήσουν πιθανότατα θα ήταν οι κάκτοι και άλλα φυτά προσαρμοσμένα στην ξηρασία, όπως αναφέρουν οι
επιστήμονες.
Πάντως, σύμφωνα με τους ερευνητές είναι μάλλον απίθανό να
ζει πλέον κάποιος, για να δει τον θάνατο των φυτών, καθώς οι άνθρωποι και οποιαδήποτε
άλλη μορφή πανίδας αναμένεται να έχουν εξαφανιστεί πολύ νωρίτερα.
«Η τελική διάρκεια ζωής της βιόσφαιρας της Γης είναι
περιορισμένη λόγω της σταθερής αύξησης της φωτεινότητας του ήλιου καθώς το αστέρι μας μεγαλώνει σε ηλικία», έγραψαν οι ερευνητές στο περιοδικό JGR Atmospheres.
Για τη μελέτη, η ομάδα χρησιμοποίησε ένα εξελιγμένο
κλιματικό μοντέλο για να προσομοιώσει πώς θα αλλάξει το περιβάλλον της Γης τα
επόμενα δύο δισεκατομμύρια χρόνια καθώς ο ήλιος σταδιακά γίνεται πιο φωτεινός.
«Σε αυτή τη μελέτη, χρησιμοποιούμε ένα τρισδιάστατο
υπολογιστικό κλιματικό μοντέλο για να υπολογίσουμε σενάρια του μελλοντικού
κλίματος της Γης στο οποίο υπάρχει αυξανόμενο ηλιακό φως και μειωμένο διοξείδιο του άνθρακα»,
αναφέρουν. «Η φυτική βιόσφαιρα της Γης θα μπορούσε να επιβιώσει έως και περίπου
1,8 δισεκατομμύρια χρόνια από τώρα, περίπου την ίδια εποχή που η Γη θα έχανε
τους ωκεανούς της προς το διάστημα».
Σε αντίθεση με πολλές προηγούμενες μελέτες, το μοντέλο έλαβε
υπόψη τις αλλαγές στη θερμοκρασία, τα σύννεφα, τις βροχοπτώσεις, τους ωκεανούς
και την ατμοσφαιρική κυκλοφορία, παρέχοντας μια πιο ρεαλιστική εικόνα του
μέλλοντος του πλανήτη.
Οι ερευνητές εξέτασαν δύο ακραία σενάρια. Στο ένα, το
διοξείδιο του άνθρακα μειώνεται σταθερά καθώς τα πετρώματα απορροφούν
περισσότερο από αυτό. Στο άλλο, το διοξείδιο του άνθρακα παραμένει περίπου
σταθερό ενώ η Γη απλώς θερμαίνεται.
Επίσης, διερεύνησαν πώς θα αντιδρούσαν διαφορετικοί τύποι
φυτών καθώς οι θερμοκρασίες θα αυξάνονται και το ατμοσφαιρικό διοξείδιο του
άνθρακα θα γίνεται ολοένα και πιο σπάνιο.
Οι υπολογισμοί τους υποδηλώνουν ότι η φυτική βιόσφαιρα της
Γης θα μπορούσε να επιβιώσει για έως και 1,8 δισεκατομμύρια χρόνια από τώρα,
μερικά εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια περισσότερο από πολλές προηγούμενες
εκτιμήσεις.
Η ομάδα διαπίστωσε ότι ορισμένα ανθεκτικά φυτά,
συμπεριλαμβανομένων εκείνων που χρησιμοποιούν μια εξειδικευμένη μορφή
φωτοσύνθεσης, μπορεί να είναι σε θέση να επιβιώσουν ακόμη και όταν τα επίπεδα
διοξειδίου του άνθρακα γίνουν πολύ χαμηλά για το μεγαλύτερο μέρος της
βλάστησης.
Στο άλλο πιθανό μέλλον, η αύξηση της θερμοκρασίας και όχι η
έλλειψη διοξειδίου του άνθρακα θα γίνει τελικά ο κύριος παράγοντας που θα
εξαλείψει τη φυτική ζωή.
Όποιο σενάριο κι αν μελέτησαν, οι ερευνητές κατέληξαν στο
συμπέρασμα ότι η φυτική ζωή θα μπορούσε να επιβιώσει σχεδόν μέχρι η Γη να
αρχίσει να χάνει τους ωκεανούς της και να γίνει μόνιμα ακατοίκητη καθώς ο
γερασμένος πλέον ήλιος συνεχίζει να λάμπει.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η μοντελοποίηση πραγματοποιήθηκε
χωρίς να ληφθεί υπόψη οποιαδήποτε εξέλιξη στη φυτική ζωή ή τυχόν πιθανές
τεχνολογικές εξελίξεις που έχουν γίνει από τους ανθρώπους. Και οι δύο αυτοί
παράγοντες θα μπορούσαν να επηρεάσουν το χρονικό διάστημα επιβίωσης των φυτών
στη Γη, ανέφερε η ομάδα.
«Μπορούμε να φανταστούμε ένα σενάριο στο οποίο τα φυτά
εξελίσσουν την ικανότητα να ρυθμίζουν τη θερμοκρασία και την πίεσή τους, ίσως
ως απάντηση στο μεταβαλλόμενο κλίμα», έγραψαν οι ερευνητές.
«Καθώς ο ήλιος συνεχίζει να εντείνει την λάμψη του, τα φυτά
μπορεί επιλέξουν ένα εναέριο περιβάλλον και να προσαρμοστούν ανάλογα, με το να
εξαπλωθούν σε εδάφη μεγάλου υψομέτρου, στη στρατόσφαιρα και πιο ψηλά. Από την
ανώτερη ατμόσφαιρα της Γης, η ζωή θα μπορούσε να συνεχίσει να διασκορπίζεται σε
διαστημικά αντικείμενα που βρίσκονται σε μικρή απόσταση από τη Γη, όπως οι
κομήτες και η Σελήνη, καθώς και στο ελεύθερο διάστημα».
Οι επιστήμονες εξετάζουν ήδη μια σειρά από μεθόδους για να μειώσουν
την λάμψη του ήλιου που φτάνει στη Γη, όπως ο ψεκασμός της ανώτερης ατμόσφαιρας
με ανακλαστικά αέρια. Ωστόσο, ακόμα δεν μπορούν να είναι σίγουροι αν αυτές οι
μέθοδοι θα είναι ασφαλείς για τον πλανήτη μας και τους ανθρώπους.
Συμπερασματικά, οι ερευνητές ανέφεραν: «Η ζωή στη Γη είναι
ανθεκτική και τα όρια που θέτει η θερμική καταπόνηση ή η έλλειψη διοξειδίου του
άνθρακα μπορεί να αντικατοπτρίζουν μόνο τις παρατηρήσεις μας για τη βιόσφαιρα
σήμερα και όχι αυστηρά το πώς μπορεί να εξελιχθεί αυτή στο μέλλον. Θεωρούμε
ότι το πιο πιθανό σενάριο για το μέλλον του πλανήτη μας είναι ότι η ζωή θα
επιβιώσει τουλάχιστον όσο η Γη».